Tanzimat nedir?

Osmanlı İmparatorluğunun önemli devrelerinden biridir. Bu devre, ilk yazılı anayasa olan Tanzimat Fermanı'nın okunduğu 1839 yılında başlamıştır. Tanzimat Fermam'nın okunmasından sonra imparatorlukta birçok ıslahat hareketlerine girişilmiştir.

Tanzimat Fermanı 3 kasım 1839'da okundu. Fermanı hazırlayan zamanın Hariciye Nazırı Mustafa Reşit Paşa, imza eden de Sultan Abdülmecit'tir. Ferman Mustafa Reşit Paşa tarafından Gülhane Parkı'nda alenen okunmuştur. Bu bakımdan «Gülhane Hatt-ı Hümayunu» diye de anılır. Bu, vatandaşın ana haklarını teminat altına alan bir belgeydi. Buna göre padişah olsun, vezirler olsun, mahkeme kararı olmadan kimseyi idam ettiremiyecek, süremeyecekti.

Vergiler, kanunlara göre toplanacak, vatandaşların her türlü insanlık hakkı, ırk farkı gözetilmeksizin teminat altına alınacaktı. Bu, 1878 yılına kadar sürdü. Tanzimat, toplum hayatında olduğu gibi edebiyat ve fikir hayatında da yenilikler getirdi. Edebiyatımızda başlamış olan Batılılaşma hareketleri, Tanzimat'la beraber daha da hızlandı. Böylece «Tanzimat Edebiyatı» diye anılan yeni bir edebiyat doğmuş oldu.

Bu edebiyatın kurucuları Şinasi, Namık Kemal ve Ziya Paşa'dır. Bu edebiyatçılar, edebiyatımızı yüzyıllardan beri içinde bulunduğu Doğu edebiyatı çerçevesinden çıkarmanın lüzumuna inanmışlardı. İlk defa Şinasi edebiyata, hayatın gerçeklerini »oktu, şekil ve anlam bakımından divan edebiyatı şiirinden ayrı tarzda eserler verdi.

Onun yetiştirdiği Namık Kemal ve Ziya Paşa da aynı izde yürüdüler. Bu üç büyük edebiyatçımızın kurduğu Tanzimat akımı Recaizade Ekrem, Abdüllak Hamit ve Muallim Naci tarafından geliştirildi, yayıldı. Onlardan sonrakiler arasında Ahmet Vefik Paşa, Ebüzziya Tevfik, Şemsettin Sami ve Ahmet Mithat Efendi sayılabilir.

Sözlükte "tanzimat" ne demek?

1. Sultan abdülmecit zamanında, 1839'da gülhane hattı hümayunu adıyla anılan bir fermanla ilan edilen, yönetimi iyileştirme tasarısı ve bu iyileştirmenin yapıldığı dönem.
2. Yönetimsel işlerin düzeltilmesi için alınan önlemlerin ve yapılan uygulamaların tümü.

Tanzimat ne demek? (Ekonomi)

Osmanlı İmparatorluğu’nda 1839 yılında. Sultan Abdülmecit zamanında Gülhane Hatt-ı Hümayunu adı verilen bir fermanla uygulamaya konan reform hareketi. Amaç devlet yönetimini düzeltmek, İmparatorun yetkilerini sınırlandırmak ve yabancılara sağlanan bazı ayrıcalıklı hakları güvence altına almaktı. Tanzimat, Türkiye’de "Batılılaşma" hareketinin başlangıcı olarak kabul edilir.

Son eklenenler

opu
npn

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç